Gruszka chińska: jej charakterystyka i zasady uprawy

Gruszka chińska to stosunkowo nowy owoc na rynku rosyjskim, który przyciąga konsumentów przyjemnym smakiem i nietypowym kształtem. Okrągłe, słodkie i chrupiące owoce nie są tanie. Okazuje się jednak, że te egzotyczne owoce można uprawiać samodzielnie – hybrydy tej odmiany owocują w klimacie umiarkowanym.

Opis gruszki chińskiej

Chińska gruszka ma wiele nazw – sprzedawcy często nazywają ją japońską, piaskową, tajwańską lub Neshi. Wiadomo na pewno, że odmiana ta wywodzi się z dzikiej gruszki Yamanashi. Owoce tego przodka, choć duże, były bardzo kwaśne i twarde. Hodowcy, biorąc pod uwagę wysoką zdolność adaptacji i mrozoodporność Yamanashi, stworzyli z nich nową odmianę – Neshi.

Chińska gruszka, w porównaniu do swojej dzikiej praprzodki, charakteryzuje się wyjątkowym smakiem. Dziś Nashi cieszy się popularnością nie tylko wśród ogrodników w Chinach i Japonii; odmiana ta jest uprawiana w wielu krajach. Kluczem do jej uprawy jest odpowiedni klimat.

W Rosji korzystne warunki dla gruszy Nashi występują jedynie na południu. Jednak jej mieszańce, które są bardziej odporne na mróz, mogą owocować w strefie umiarkowanej. Na przykład mieszaniec gruszy chińskiej i dalekowschodniej wytrzymuje temperatury do -35°C.

Smak gruszek nashi jest uważany za wyjątkowy. Te gruszki doskonale nadają się do celów kulinarnych. Wykorzystywane są do przygotowywania deserów, przetworów, a także dodawane do sałatek i wypieków.

Drzewa i owoce

Z dzikiej gruszy wyhodowano wiele odmian, odziedziczając jej mrozoodporność. Choć każda odmiana różni się od siebie pod wieloma względami, ma wiele wspólnych cech:

• Duża wysokość drzewa. Podgatunki gruszy chińskiej osiągają wysokość 4-10 metrów. Drzewa odmiany klasycznej są wysokie. Natomiast hybrydy – te uprawiane w Rosji – są znacznie niższe.
• Samopłodność. Prawie wszystkie podgatunki odmiany Nashi są samopłodne i nie wymagają zapylaczy. Brak zapylaczy nie wpływa na plon. Ma jednak wpływ na wygląd owoców – bez zapylaczy są one mniejsze i nierówne.
• Odporność na mróz. Istnieją hybrydy, które są odporne na niskie temperatury, inne zaś przetrwają zimę tylko wtedy, gdy zostaną ocieplone – owinięte słomą lub otoczone gałęziami świerku.
• Czas życiaDrzewo żyje około pół wieku. Długość życia szczepionych drzew zależy od podkładki: na podkładkach karłowych drzewo żyje do 20 lat, a na podkładkach silnie rosnących – 50 lat.
• Wydajność. Gdy drzewo nie owocuje, szybko rośnie w górę. Po pojawieniu się owoców wzrost zwalnia, a plony stopniowo rosną. W piątym roku drzewo wydaje do 80 kg owoców, a w trzydziestym – do 2 centów. Odnotowano plony do 0,5 tony z jednego drzewa.
• Odporność na choroby. Wszystkie odmiany są wysoce odporne na parcha, gnicie, pasożyty i infekcje.
• Cykliczność owocowania. Drzewo jest ścinane corocznie. Niewłaściwe przycinanie powoduje utratę wigoru i produktywności.

Owoc nashi ma nietypowy kształt, przypominający skrzyżowanie jabłka i gruszki. Cechy charakterystyczne chińskiej gruszki:

• Soczysty i aromatyczny miąższ ma wspaniały smak, łączący słodycz i kwasowość. W posmaku wyczuwalne są nuty korzenne.
• Owoce mają cienką skórkę.
• Niedojrzałe nashi są kwaśne i niejadalne. Są nawet niebezpieczne dla organizmu, ponieważ zawierają duże ilości kwasów organicznych.
• Kolor, w zależności od odmiany, waha się od jasnozielonego do brązowego.
• Średnia wielkość – 4 cm średnicy.
• Waga – 120-300 g.
• Wszechstronność – owoce są pyszne świeże i przetworzone.

W sklepach nashi są zazwyczaj sprzedawane w papierowych torebkach – służą one do utrzymania niedojrzałych owoców w dobrej kondycji. Przechowuje się je w temperaturze pokojowej, a po dojrzeniu – w lodówce.

Owoców Neshi nie należy spożywać na pusty żołądek. Nie zaleca się również łączenia ich z potrawami mięsnymi i nabiałowymi.

Skład i kaloryczność

Owoce Nashi mają typową dla gruszek wartość kaloryczną – 42 kcal na 100 g. Nie zawierają węglowodanów skrobiowych, dzięki czemu nadają się do stosowania w diecie. Zaleca się spożywanie jednego owocu Nashi trzy razy dziennie.

100 g świeżych owoców nashi zawiera:

• woda – 45 g;
• błonnik pokarmowy – 2 g;
• popiół – 0,2 g;
• witaminy i minerały.

Chińskie gruszki są bogate w cynk, selen, wapń, mangan, miedź i magnez. Są szczególnie bogate w fosfor i potas. W rzeczywistości owoc ten zawiera pięć razy więcej potasu niż wszystkich innych mikroelementów razem wziętych. Są również bogate w cholinę oraz witaminy C i K.

Zalety i wady odmiany

Europejskie odmiany gruszek są niewątpliwie smaczniejsze, soczystsze i piękniejsze niż ich chińskie odpowiedniki. Te ostatnie mają jednak wiele zalet, które są istotne dla naszego klimatu:

Wady odmiany:

Odmiany odmiany

Hodowcy wyhodowali dziesiątki odmian gruszy chińskiej. Najbardziej odporne na zimę i niewymagające odmiany uprawiane są w Rosji. Ogrodnicy wybierają odmiany Nashi, które są mało wymagające pod względem warunków glebowych, łatwo znoszą surowe zimy oraz są odporne na suszę i szkodniki. Przyjrzyjmy się bliżej odmianom najpopularniejszym wśród rosyjskich ogrodników.

Więcej informacji na temat popularnych odmian gruszek w naszym regionie znajdziesz na stronie Tutaj.

Kosa

Kosui to odmiana letnia, owocująca w drugiej połowie lipca. Zalety odmiany Kosui:

• mrozoodporny;
• odporny na choroby i szkodniki;
• wczesna dojrzałość – dojrzewa wcześniej niż wszystkie inne odmiany chińskie.

Owoce są średniej wielkości, ważą do 160 g. Mają głęboki brązowy kolor. Miąższ jest soczysty – idealny owoc na lato.

Dom

Hosui to odmiana samopylna, ale obecność w pobliżu innych chińskich odmian gruszy zwiększa plony. Drzewo zaczyna owocować w drugim lub trzecim roku po posadzeniu. Chociaż uważana jest za odmianę jesienną, zbiór rozpoczyna się w drugiej połowie sierpnia. Owoce dojrzewają nierównomiernie, dlatego zbiór odbywa się w kilku etapach. Zbiór kończy się w połowie września.

Zalety odmiany Hosu:

• odporność na szkodniki;
• mrozoodporność;
• o dużych owocach;
• wczesna dojrzałość – grusze pojawiają się w 2-3 roku po posadzeniu;
• Wyśmienity smak, miąższ soczysty i słodki, zawiera do 12% cukru.

Owoce ważą 160-200 g, ale mogą osiągnąć nawet 300 g. Kolor jest intensywny brązowo-brązowy. Miąższ jest gęsty – przecięcie owocu nożem wymaga użycia pewnej siły.

olimpijski

Olimpic to odmiana jesienna o doskonałych właściwościach. Jej zalety:

• wczesna dojrzałość – drzewo owocuje już w 2 roku po posadzeniu;
• odporność na szkodniki;
• mrozoodporność;
• nie boi się chorób, w tym parcha i mączniaka prawdziwego;
• szybko przystosowuje się do klimatu i gleby;
• Wyśmienite walory smakowe, przyjemny owocowy aromat.

Gruszka olimpijska znana jest również jako duża gruszka koreańska lub gruszka koreańska gigant. Owoce są okrągłe i mają przyjemny złoty odcień. Cała powierzchnia pokryta jest drobnymi, szarymi plamkami. Każdy owoc waży 160-200 g. Smak jest wyjątkowy, cierpko-słodki, a miąższ soczysty. Gruszki te są pyszne na świeżo, ale doskonale nadają się również do przechowywania, ponieważ dobrze się przechowują. Zbiory odbywają się we wrześniu.

Poranna świeżość

Ta letnia odmiana jest popularna w umiarkowanych szerokościach geograficznych Rosji. Jest częściowo samopylna; aby zwiększyć plony, zaleca się sadzenie w pobliżu chińskich odmian gruszy, takich jak Bronze, Eastern Golden i Kieffer.

Odmiana dobrze znosi mróz i jest odporna na choroby bakteryjne i grzybowe. Owoce są drobne, o masie 100-150 g, o jasnozielonej skórce z szarymi plamkami.

Kryształ

Wczesna odmiana jesienna. Drzewo owocuje obficie już po 2-3 latach. Jest odporne na infekcje grzybowe. Owoce ważą 160-220 g i mają jasnożółty kolor. Cechą charakterystyczną jest niska kaloryczność. Mają soczysty, a zarazem jędrny miąższ i delikatny, owocowy smak.

Tabela porównawcza popularnych odmian Nashi

Funkcje lądowania

Pielęgnacja gruszek chińskich niewiele różni się od pielęgnacji odmian europejskich. Różnica w technikach uprawy wynika z kształtu mieszańca – na przykład odmiany kolumnowe wymagają więcej nawożenia i podlewania. Odmiany te mają słabiej rozwinięty system korzeniowy, położony bliżej powierzchni niż gruszki pospolite.

Czas, lokalizacja i klimat

W strefie środkowej nasiona Nashi sadzi się na dwa sposoby:

• Sadzonki. Drzewa posadzone w ten sposób mają dłuższą żywotność.
• Poprzez szczepienie. Zaletą zrazów jest wczesne owocowanie. Jednak biorąc pod uwagę wczesne owocowanie wszystkich odmian „chińskich”, ta zaleta nie jest brana pod uwagę.

Wymagania glebowe:

• płodność;
• rozluźnienie;
• zawartość gliny - piasek dodaje się do gleb zbyt gliniastych;
• normalna kwasowość – nadmiar rekompensujemy poprzez dodanie wapienia.

Terminy sadzenia zależą od klimatu. Gruszki chińskie można sadzić zarówno wiosną, jak i jesienią. Kluczem jest ciepła pogoda. Na przykład w klimacie umiarkowanym sadzenie jesienią jest ryzykowne – sadzonka może nie przetrwać surowej zimy.

Warunki sadzenia sadzonek:

• Temperatura w ciągu dnia powinna przez jakiś czas utrzymywać się na poziomie +10°C.
• Sadzenie odbywa się zanim pąki zaczną pęcznieć i rozpocznie się intensywny obieg soków.

Chociaż niektóre odmiany Nashi wytrzymują temperatury do -30°C, nie nadają się do sadzenia w regionach północnych. Po pierwsze, panujące tam mrozy są zbyt długotrwałe dla gruszek chińskich, a po drugie, po prostu nie mają czasu, aby dojrzeć w trakcie krótkiego lata.

Technologia sadzenia

Przyszły plon drzewa w dużej mierze zależy od charakterystyki miejsca. Miejsce sadzenia powinno:

• znajdować się po stronie południowej;
• być dobrze oświetlonym;
• być na wzgórzu.

Jeśli powyższe warunki nie zostaną spełnione, plony spadną, a owoce stracą smak. Staną się również mniej atrakcyjne i bladną.

Przed posadzeniem sadzonkę należy namoczyć w wodzie przez 1-2 dni. Jeśli na drzewie znajdują się jakiekolwiek uszkodzenia, należy je usunąć ostrym narzędziem.

Procedura sadzenia sadzonki w gruncie:

1. W miejscu odpowiednim do uprawy gruszy chińskiej (słonecznym, wysoko położonym, położonym po stronie południowej itp.) wykop dołek o średnicy i głębokości 60 cm.
2. Dołki przygotowuje się jesienią. Dodaje się nawóz:
   • próchnica – 6 kg;
   • superfosfat – 60 g;
   • chlorek potasu – 15 g.
3. Na nawóz należy nasypać ziemię. Jeśli gleba jest bogata w pierwiastki takie jak miedź, fosfor i azot, suplementacja minerałami może nie być konieczna.
4. Wiosną z dołka wykopuje się ziemię, a na jego dnie formuje się kopiec. Wbija się w niego palik, aby podeprzeć drzewo.
5. Namoczone sadzonki umieszcza się w dołku, rozprowadzając korzenie wzdłuż kopca, a następnie na wierzchu zasypuje się je ziemią. Drzewo należy sadzić tak, aby jego szyjka korzeniowa znajdowała się 5 cm nad ziemią. Po ubiciu gleby sadzonkę przywiązuje się do palika.
6. Po utworzeniu zagłębienia przy pniu wlewamy do niego wodę – około 10 litrów.

Wielu ogrodników szczepi gruszę chińską zamiast ją sadzić; za podstawę można posłużyć gruszą ussuryjską, gruszą brzozową lub jarzębiną pospolitą.

Lepiej jest zaszczepić gruszę na podkładce tego samego gatunku - wtedy zraz lepiej i szybciej się ukorzeni.

Zazwyczaj sadzi się sadzonki jednoroczne. Doświadczeni ogrodnicy zalecają jednak zakup starszych sadzonek – 2-3-letnich. Ukorzeniają się one równie dobrze jak roczne i owocują szybciej.

Odstępy między sąsiednimi siewkami zależą od podkładki. Jeśli szczepienie wykonuje się na silnie rosnącej podkładce, odległość między otworami wynosi około 3 m. Jeśli podkładka jest karłowate grusze, wówczas odległość zmniejsza się do 1,5 m. Grusze kolumnowe sadzi się w odstępach co 1 m lub nawet mniejszych.

Pielęgnacja gruszy

Wspólną cechą wszystkich odmian gruszek chińskich jest łatwość pielęgnacji. Najważniejsze to regularne podlewanie i nawożenie drzew, a także zapewnienie izolacji, jeśli w regionie możliwe są silne mrozy.

Posypka

Nawozy niezbędne dla gruszy chińskiej:

• Azot. Grusze nie wymagają dużo azotu. Aby uzupełnić zapotrzebowanie drzewa na azot, wiosną do gleby dodaje się niewielką ilość saletry amonowej – 20 g na metr kwadratowy. Czynność tę wykonuje się corocznie przez pierwsze 3-4 lata życia gruszy. Następnie azot dodaje się w razie potrzeby. Objawy niedoboru azotu:
  • drzewo jest opóźnione w rozwoju;
  • liście są jaśniejsze niż zwykle;
  • przygnębiony wygląd;
  • miażdżenie liści i owoców.
• Nawozy organiczne. Należą do nich kompost i próchnica. Dodaje się je jesienią, raz na 3-5 lat.
• Potas i fosfor. Pierwiastki te są niezbędne dla gruszy, ponieważ są zużywane podczas dojrzewania. Mieszankę fosforu i potasu stosuje się w dawkach odpowiednio 40 i 20 gramów, jeśli drzewo jest młode. Dorosłe drzewo wymaga więcej nawozu: 60 gramów fosforu i 20 gramów potasu. Nie zaleca się stosowania nawozu w kręgu pnia. Lepiej wykopać rów wokół pnia i umieścić w nim mieszankę fosforu i potasu. Dodać pół wiadra kompostu i przykryć warstwą ziemi.

W okresie owocowania drzewa dokarmia się popiołem drzewnym – 1-3 szklanki, dodając go w momencie spulchniania kręgów pniowych.

Podlewanie

Sposoby podlewania gruszy chińskiej:

• Drobna ilość. To najlepsza metoda podlewania grusz. W tym systemie woda jest dostarczana do drzewa za pomocą dyszy zraszającej z wieloma otworami.
• Normalne podlewanie. W pobliżu kręgu pni drzew wykopuje się rów o szerokości 15 cm. Ostrożnie wlewa się do niego wodę.

Grusze podlewa się kilkakrotnie – wiosną i latem, w razie potrzeby. W okresach suszy podlewa się częściej. Po podlaniu glebę spulchnia się, aby zapewnić dopływ tlenu do korzeni. Zalecana ilość podlewania grusz to trzy wiadra na metr kwadratowy powierzchni pnia drzewa.

Odmładzanie i przycinanie

W miarę starzenia się drzew, przycinanie staje się mniej tolerancyjne, ale może pomóc wydłużyć ich żywotność. Przycinanie wykonuje się przed nadejściem cieplejszej pogody – kluczem jest przycięcie drzewa, zanim pąki napęcznieją.

Zasady odmładzającego cięcia gruszy chińskiej:

• Odmłodzenie polega na przerzedzeniu korony. Nadmiar gałęzi – tych chorych, nieowocujących lub uszkodzonych mechanicznie lub w inny sposób – jest usuwany.
• Po zakończeniu przerzedzania należy usunąć wszystkie pędy konturowe. Należy również usunąć wszystkie pędy rosnące równolegle do korony lub tworzące z nią kąt ostry.
• Po usunięciu gałęzi, rany są traktowane żywicą ogrodową. Robi się to, aby zapobiec infekcji.

Zabrania się usuwania więcej niż jednej trzeciej gałęzi podczas jednego cięcia. Jeśli nie uda się usunąć wszystkich nadmiarowych pędów przed rozpoczęciem przepływu soków, należy kontynuować cięcie odmładzające następnej wiosny.

Odmiany kolumnowe praktycznie nie wymagają cięcia. Najważniejsze jest, aby korona nie straciła kształtu. Inne odmiany Nashi wymagają minimalnego cięcia:

• W drugim roku życia drzewa usuwa się wszystkie osłabione gałęzie. Cztery najsilniejsze pozostawia się w równych odstępach.
• W przypadku dojrzałego drzewa usuwa się tylko małe i uszkodzone gałęzie oraz gałęzie rosnące do wewnątrz korony.

Cięcie wiosenne wykonuje się w temperaturze nie niższej niż +5°C. Cięcie zimowe wykonuje się w temperaturze -15°C.

Choroby i zwalczanie szkodników

Grusza chińska jest odporna na szkodniki i choroby. Jest odporna na parcha, grzyby i rdzę. Jedynym owadem, który może jej zaszkodzić, jest chrząszcz chrząszcz. Dzięki tej odporności, grusza chińska nie wymaga regularnych zabiegów chemicznych.

Aby zapobiec uszkodzeniom drzew przez chrząszcza kwiatowego, stosuje się następujące środki zapobiegawcze:

• oczyścić pnie ze starej i uszkodzonej kory;
• bielenie pni drzew;
• spalić opadłe liście;
• Zastawiają na pniach lepowe pułapki.

Chrząszcze zwalcza się za pomocą insektycydów, np. Intaviru lub Kinmixu.

Drzew Nasha nie należy sadzić w pobliżu jałowców, ponieważ mogą one czasami ulec zakażeniu grzybem. Zarodniki grzyba mogą rozprzestrzeniać się na odległość 2 km lub większą.

Zbiór, przechowywanie i transport

Zbiór przeprowadza się z uwzględnieniem cech odmiany. Wczesne odmiany dojrzewają w połowie lipca, późne w połowie września. Owoce nashi mocno trzymają się gałęzi, dlatego ich zbiór wymaga wysiłku i szczególnej ostrożności. Gotowość do zbioru można poznać po kolorze. W zależności od odmiany gruszki przybierają kolor żółty lub brązowy. Skórka powinna być jędrna i czysta.

Zebrane gruszki wymagają ostrożnego obchodzenia się z nimi. Każda gruszka jest owijana w papier i układana w maksymalnie trzech warstwach. Gruszki przechowuje się w lodówce w ten sam sposób, każdą owijając osobno. Odmiany nashi różnią się okresem przydatności do spożycia. Na przykład, Kosa zaleca się spożyć wcześnie, podczas gdy Olympic można przechowywać do Nowego Roku bez utraty smaku i aromatu.

Gruszki nashi, w przeciwieństwie do zwykłych gruszek, zachowują jędrność przez długi czas. Są jednak dość wrażliwe na uderzenia i wstrząsy – skórka przebarwia się w miejscu uderzenia, a owoc traci swój atrakcyjny wygląd. Dlatego każda gruszka jest pakowana osobno.

Korzyści i przeciwwskazania

Dietetycy cenią gruszkę chińską jako produkt wspomagający odchudzanie. Gruszki nashi to jedyna odmiana gruszki, którą można łączyć z fermentowanymi produktami mlecznymi.

Owoce nashi zawierają dużo:

• kwas askorbinowy – poprawia odporność;
• olejki eteryczne – działają moczopędnie;
• przeciwutleniacze – zapobiegają starzeniu się;
• witamina PP – poprawia krążenie krwi i wzmacnia naczynia krwionośne;
• Witaminy z grupy B – wzmacniają układ nerwowy;
• witaminy E i K – równoważą poziom hormonów, zapobiegają miażdżycy i starzeniu się skóry.

Gruszki chińskie polecane są dla:

• choroby przewodu pokarmowego;
• gruźlica;
• zaparcie;
• choroby wątroby;
• skutki zatrucia alkoholowego;
• kaszel, zapalenie oskrzeli, choroby gardła;
• cukrzyca.

Korzyści ze spożywania owoców nashi:

• pomaga trawić pokarm;
• oczyścić jelita;
• zapobiega tworzeniu się kamieni i zakrzepów krwi;
• poprawia funkcjonowanie mięśnia sercowego;
• normalizuje ciśnienie krwi;
• wzmacnia tkankę kostną;
• niższy poziom cholesterolu.

Gruszki nashi są skutecznym środkiem oczyszczającym dla osób uzależnionych od palenia i niezdrowej żywności.

Pomimo nietypowych cech handlowych, gruszka chińska ma wszelkie szanse, by stać się jedną z najpopularniejszych odmian w centralnej Rosji. Gruszka Nashi przyciąga ogrodników swoją wszechstronnością i łatwością w uprawie, a także wyjątkowym smakiem i aromatem.

Często zadawane pytania