Na jakie choroby cierpi rokitnik zwyczajny i jakie owady szkodzą tej roślinie?

Rokitnik jest uważany za roślinę o silnej odporności, jednak czasami atakowany jest przez różne choroby i szkodniki. W tym artykule dowiesz się, jak rozpoznać chorą roślinę i jakie metody jej zwalczania można zastosować.

Choroby rokitnika: objawy i leczenie

Rokitnik jest podatny na infekcje związane z chorobami grzybowymi. Objawy tych chorób nie są subtelne i można je łatwo wykryć wzrokowo. Poniżej omówimy najczęstsze infekcje.

Endomykoza

Choroba grzybowa owoców rokitnika. Owoce z uszkodzeniami mechanicznymi są podatne na infekcję. Rozprzestrzeniają ją mszyce i skoczki rokitnika. Zarodniki choroby nie są w stanie przeniknąć do nieuszkodzonych owoców.

Oznakami zepsucia owoców są matowobiały kolor i obniżony turgor, co powoduje wyciek soku z owoców rokitnika podczas zbioru. Waga owoców maleje, a zawartość staje się śluzowata.

Wiosną oprysk 4% roztworem cieczy Bordeaux lub 3% roztworem Pitrafenu pomaga zmniejszyć infekcje grzybicze o połowę. Po zawiązaniu owoców należy je opryskać 0,4% roztworem Cuprozan. Latem i jesienią zabiegi mające na celu zwalczanie endomykozy są nieskuteczne.

Parch

Chorobę wywołuje grzyb atakujący młode pędy i owoce rokitnika. Parch liści rozprzestrzenia się szybko i charakteryzuje się następującymi objawami:

• nierówne formacje na liściach;
• błyszczące czarne plamki;
• żółknięcie liści;
• zmumifikowane owoce.

W pierwszym sezonie parch może zniszczyć nawet 50% plonów. Bez podjęcia środków, zainfekowane krzewy rokitnika mogą uschnąć po zimie. Aby temu zapobiec, przed pękaniem pąków należy opryskać roślinę 3% roztworem Nitrafenu. Przygotowując roślinę do zimy, należy najpierw przyciąć gałęzie porażone parchem, a następnie spalić opadłe liście.

Brązowa plama

Inny rodzaj choroby grzybowej, która początkowo atakuje liście, a następnie korę i owoce rokitnika. Objawami grzyba są brązowe i jasnobrązowe plamy, które rosną i zlewają się ze sobą.

Następnie górna część tkanki obumiera, a na niej tworzą się piknidia. Grzyby pojawiają się jako czarne, wyraźnie widoczne plamy. Są to owocniki, które mogą występować pojedynczo, rozproszone po powierzchni lub zebrane w grupy.

Wiosną i jesienią roślinę opryskuje się 1% roztworem płynu Bordeaux. Części rokitnika porażone grzybem odcina się i spala.

Zgnilizna łodygi

Czynnikiem wywołującym zgniliznę łodyg jest grzyb hubowaty, który żeruje na korze drzew. Obecność grzyba powoduje pękanie pnia rokitnika na cienkie, jednoroczne blaszki. Dlatego zgniliznę łodyg nazywa się również białą pierścieniową zgnilizną.

Gnicie łodyg występuje na krzewach rokitnika w wyniku uszkodzeń mechanicznych, pęknięć lub innych uszkodzeń kory. Zimą grzyb utrzymuje się w korze, dlatego porażone części rośliny należy usuwać. Ciecz bordoska i HOM są skuteczne w zwalczaniu grzyba, jeśli zostaną spryskane rokitnika przed pęknięciem pąków.

Jeśli zauważysz uszkodzenia na korze rokitnika, potraktuj ją siarczanem miedzi i pomaluj farbą olejną.

Wrzodziejąca martwica kory mózgowej

Choroba ta jest wywoływana przez zarodniki grzybów, które kolonizują korę drzew i krzewów rokitnika. Objawami martwicy rakowej są wystające narośla na gałęziach rokitnika. Po obumarciu kory martwica pęka, odsłaniając czarną, wystającą część drewna.

Zarodniki grzybów atakują nowe fragmenty kory, która stopniowo wysycha, gałęzie zamierają, a rokitnik obumiera. Na młodych pędach dotkniętych martwicą tworzą się głębsze wrzody.

W przypadku martwicy wrzodziejącej stosuje się takie samo leczenie, jak w przypadku zgnilizny łodygi. Dopuszczalna jest również dezynfekcja zmian martwiczych na korze rokitnika słabym roztworem siarczanu miedzi.

Alternaria – plamistość liści rokitnika

W wilgotnych, parnych warunkach i gęstych nasadzeniach na rokitniku pojawia się aksamitny, czarny nalot. Jest to oznaka Alternaria, szybko rozwijającego się grzyba, który powoduje usychanie i opadanie liści oraz zamieranie gałęzi.

Aby zapobiec alternariozie, nasadzenie należy przerzedzać, traktować płynem Bordeaux, a porażone gałęzie ścinać i palić.

Martwica nektrium

Choroba grzybicza atakująca głównie młode pędy rokitnika. Nekrozę nektrii można rozpoznać po pojawiających się ceglastoczerwonych płatkach. Płatki te zawierają zarodniki i są ułożone wzdłużnie.

Wysychanie kory prowadzi do zamierania gałęzi i obumierania rokitnika. Dlatego należy usuwać narośla. Oprysk 1% roztworem płynu Bordeaux jest skuteczny w walce z martwicą.

Septoria liści

Choroba ta charakteryzuje się pojawieniem się plam na górnej powierzchni liści. Plamy są okrągłe i ciemnobrązowe. Po pewnym czasie tkanka liścia, na którą oddziałują plamy, pęka i odpada. Może to prowadzić do następujących konsekwencji:

• obniżona mrozoodporność;
• brak wzrostu młodych pędów;
• liście opadające przed terminem.

Septoriozę leczy się w taki sam sposób jak plamistość brunatną.

Więdnięcie fuzaryjne

Choroba jest zaraźliwa. Objawy pojawiają się w środku lata, gdy niektóre liście rokitnika zaczynają żółknąć i nagle opadają. Owoce rokitnika przedwcześnie pomarańczowieją i więdną. Po zimie drzewa nie regenerują się i zamierają.

U podstawy rokitnika można znaleźć poczerniałe drewno i spuchniętą korę. Owoce, które przetrwają zimę, pokrywają się różowawym nalotem.

Więdnięcie wywołane przez Fusarium jest chorobą praktycznie nieuleczalną, która powoduje obumarcie 10–20% nasadzeń.

Szuler

Grzyby glebowe często atakują sadzonki, powodując czernienie i zamieranie łodyg rokitnika. Aby zapobiec tej chorobie, należy przygotować podłoże składające się w równych proporcjach z torfu i piasku. Po posadzeniu należy zdezynfekować sadzonki słabym roztworem nadmanganianu potasu.

Heterosporium

Choroba grzybowa, która najczęściej atakuje liście rokitnika. Objawia się plamami z jasnofioletową obwódką, znajdującymi się na spodniej stronie liścia. Plamy z czasem zlewają się ze sobą, prowadząc do zamierania liści. Plamy na korze rokitnika są wektorem heterosporium.

Choroba nie powoduje znaczących szkód w uprawie. Aby się jej pozbyć, należy oczyścić roślinę z porażonych liści.

Więdnięcie werticiliowe

Grzyb atakuje drzewa dojrzałe, mające ponad 5 lat, pozbawiając je składników odżywczych i wilgoci. Objawy więdnięcia zawrotnego obejmują:

• nagłe żółknięcie i opadanie liści;
• marszczenie się i utrata turgoru jagód;
• powolny wzrost;
• zgnilizna korzeni;
• suszenie gałęzi.

Wczesne wykrycie grzyba może uratować rokitnika poprzez odcięcie martwych gałęzi. W przeciwnym razie choroba jest nieuleczalna, a zakażone krzewy są wykopywane i palone.

Czarny rak

Inna choroba grzybicza, której objawami są czarne plamy na korze rokitnika. Po pewnym czasie kora łuszczy się, odsłaniając czarne drewno pod spodem. W miejscach zlewania się plam tworzą się owrzodzenia, a rokitnik przestaje rosnąć.

Z czarną rakiem można walczyć, czyszcząc zaatakowany obszar. Następnie oczyszczony pień należy potraktować mieszanką dziewanny, gliny i siarczanu miedzi.

Gnicie owoców

Owoce rokitnika są atakowane przez grzyb, który ma niszczycielski wpływ na zbiory. Rozjaśnione owoce tracą jędrność, a na ich powierzchni pojawiają się białe naloty zarodnikowe. Następnie jagody czernieją i mumifikują się.

Pozostałe zmumifikowane jagody rokitnika mogą stać się nosicielami infekcji. Dlatego należy dokładnie usunąć z porażonego drzewa poczerniałe jagody i spryskać je 1% płynem Bordeaux.

Szkodniki rokitnika i ich zwalczanie

Rokitnik jest podatny na ataki różnych szkodników. Niektóre mogą zniszczyć roślinę, inne są niebezpieczne tylko wtedy, gdy rozmnożą się w dużych ilościach, a jeszcze inne są gatunkiem krytycznie zagrożonym i wpisane do Czerwonej Księgi Gatunków Zagrożonych. Zidentyfikowano ponad 70 gatunków szkodników, w tym owady, ssaki, roztocza i ptaki.

Pluskwa szczawiowa

Owad ten, znany jako „margined edger”, osiąga 2 cm długości i ma brązowy kolor, przez co trudno go zauważyć na ziemi. Larwy różnią się od osobników dorosłych jedynie rozmiarem.

Zimą owady te żyją pod liśćmi; przez resztę roku żywią się sokiem z pąków, liści i młodych pędów. Na liściach rokitnika pojawiają się wyjałowione plamy lub puste miejsca. Uszkodzone liście zmieniają kolor, zalążnie zwijają się, a roślina traci mrozoodporność.

Jeśli zauważysz pluskwiaka szczawiowego, podejmij natychmiastowe działania, ponieważ owad ten rozmnaża się szybko i stanowi zagrożenie w dużych ilościach. Do zwalczania szkodnika można stosować insektycydy takie jak Grom, Fufanon i Karbofos.

Ćma rokitnikowa

W sierpniu szarozielone motyle składają jaja, z których późną wiosną wykluwają się gąsienice. Młode gąsienice żerują na pąkach, podczas gdy dorosłe osobniki budują gniazda w górnych liściach. W tym celu wiążą ze sobą kilka liści pajęczynami i je zjadają. Jesienią gąsienice tworzą kokony, owinięte pajęczynami, w górnych warstwach gleby i u podstawy rośliny.

Zniszczenie wierzchołka pędu spowalnia wzrost rokitnika i powoduje jego uschnięcie. Roślina staje się słaba, a plon i jakość owoców spadają.

Popularną i skuteczną metodą zwalczania ćmy rokitnikowca jest oprysk 0,6% roztworem chlorofosu. Rokitnik można również opryskiwać w okresie pękania pąków 0,3% roztworem metafosu i 1% zawiesiną entobakterin.

Skoczek rokitnikowy

Skaczący owad, jasnozielony lub jasnobrązowy, o długości 3 mm. Larwy skoczka osiadają w pąkach, a następnie przyczepiają się do spodniej strony liści. Szkodniki żywią się sokiem liściowym do późnego lata, po czym składają jaja.

Oznaki obecności owada można wykryć, badając liście rokitnika. Zwijają się w rurkę i żółkną. Skoczek to uparty owad, który może uszkadzać krzewy rokitnika przez cały rok. Dlatego ważne jest, aby wiosną i latem opryskiwać roślinę preparatami takimi jak Actellic, Fufanon i Kinmix.

Mszyca rokitnikowa

Mszyce to małe, zielone owady o czerwonych oczach, które składają jaja w szczelinach kory. Podczas pękania pąków z jaj wylęgają się larwy, które żyją w pąkach i żywią się sokiem roślinnym oraz młodymi liśćmi. Później larwy rozwijają skrzydła i przeobrażają się w samice, zdolne do lotu z krzaka na krzak.

Owady są łatwe do zauważenia; pokrywają całą wewnętrzną powierzchnię liści rokitnika, mocno przylegając do pni i gałęzi młodych pędów. Pozbawione składników odżywczych liście żółkną, zwijają się w kierunku nerwu głównego i stopniowo zasychają. Wzrost roślin spowalnia.

Nieleczony rokitnik wytwarza lepką wydzielinę, która prowadzi do rozwoju sadzawki, a sam krzew czernieje. Mszyce można zwalczać metodami ludowymi, takimi jak wywar z liści tytoniu, napar z czosnku i mydło. Stosuje się również insektycydy takie jak Iskra DE, Komandor i Aktara.

Ćma geometryczna

Duża, brązowa gąsienica, osiągająca 6 cm długości, z żółtymi brodawkami na ciele. Szkodnik ten pojawia się w okresie pączkowania liści i żeruje na nich do jesieni. Na jednym krzewie może żyć do 60-80 osobników.

Ćmy z rodziny geometridowatych są trudne do zauważenia; ich brązowy kolor sprawia, że ​​łatwo je pomylić z gałązką. Aby je zauważyć, należy okresowo sprawdzać liście. Uszkodzone liście i nagie korony drzew świadczą o obecności szkodnika – ćmy z rodziny geometridowatych – w ogrodzie. W zaawansowanych przypadkach plony rokitnika i jego mrozoodporność ulegają obniżeniu.

Aby pozbyć się ćmy brunatnej, rośliny opryskuje się insektycydami, takimi jak Akarin, Bitoksibacillin, Fitoverm i Kinmiks. Dla osób preferujących środki chemiczne odpowiednie będą wywary z wierzchołków pomidorów, ostrej papryki lub piołunu.

Skuteczność środków ludowych jest o 30-40% niższa od środków chemicznych, a jeden zabieg nie wystarczy.

Roztocz żółciowy

To mały, mlecznobiały owad o długości 0,25 mm. Dorosłe osobniki zimują w kątach pąków. Od maja roztocza osiadają w pąkach, a następnie przemieszczają się na liście. Żerując na pąkach i liściach, roztocze galasowe rozmnażają się przez całe lato.

Oznaką obecności tego szkodnika są obrzęki na liściach, pod którymi ukrywają się roztocza. Te obrzęki nazywane są „galasami”. Nieleczone liście rokitnika przedwcześnie opadają, a drzewo obumiera.

Krzewy opryskuje się 4-5 tygodni przed dojrzewaniem jagód. W tym celu stosuje się Fitoverm, który jest w 100% skuteczny, natomiast roztwory Karbofosu lub Nitrofenu zabijają do 80% szkodników.

Przędziorek

Owad polifagiczny, bardzo mały, praktycznie niewidoczny gołym okiem. Występuje w różnych kolorach, od mlecznego do brązowego. Początkowo roztocza osiadają na spodniej stronie liści rokitnika, a następnie migrują na inne części rośliny.

Przędziorek drąży nory w blaszce liściowej i żywi się sokiem liściowym. Małe, jasne plamki na liściach pomagają rozpoznać tego szkodnika. Wraz ze wzrostem populacji owadów, na liściach można zaobserwować skupiska przypominające pajęczyny.

Akarycydy są uważane za najskuteczniejsze w zwalczaniu przędziorków. Wiosną roślinę opryskuje się preparatami Metaphos, metyloparation i malation. Jeśli roztocza nadal się pojawiają, a przędziorki więdną i giną, oprysk należy powtórzyć po dwóch tygodniach. Aby zabić larwy, oprysk należy wykonać trzykrotnie.

Aby leczenie było skuteczniejsze, należy stosować alternatywne leki, w przeciwnym razie przędziorki uodpornią się na nie. Po kwitnieniu rokitnik można leczyć chlorofosem.

Mucha rokitnikowa

Prawie przez całe lato, w okresie zawiązywania owoców, muchy latają, składając jaja pod skórką jagód. Wylęgnięte larwy żywią się sokiem i miąższem owoców, pozostawiając jedynie błonę. Trzy tygodnie po wykluciu schodzą do strefy korzeniowej, gdzie przepoczwarzają się i zimują.

Rokitnik zwyczajny żyje długo, nawet do 50 dni, i podobnie jak larwa, żywi się sokiem z owoców rokitnika. Larwy tego owada mogą zniszczyć nawet 90% plonu, powodując jego wysychanie, kurczenie się i ciemnienie.

W walce z tym szkodnikiem pomagają różne czynniki:

• Pestycydy chemiczne, mianowicie roztwory 0,3% Karbofosu, Metafosu oraz roztwory metylonitrofosu, chlorofosu o stężeniu 0,2%.
• Osy pasożytnicze, które żywią się muchówkami rokitnikowymi, są w stanie zniszczyć połowę kokonów tego gatunku szkodników.
• Zimne i deszczowe warunki pogodowe powodują, że poczwarki much zimują drugi rok.

Wszystkożerny zwójek liściowy

Są to zielone gąsienice z brązową głową, osiągające 1,5 cm długości. Szkodniki żerują na liściach rokitnika, zwijając je w rurki za pomocą pajęczyny. Starsze gąsienice żerują na końcach pędów, preferując młode krzewy rokitnika.

Szkody wyrządzane przez niewielką liczbę szkodników stanowią mniej niż 1%, natomiast przy dużej populacji straty w plonach mogą sięgać 30%. Czasami mogą rozwinąć się trzy pokolenia szkodników. Aby zwalczać szkodniki, uprawy opryskuje się insektycydami. Popularne produkty to Fufanon, Actellic i Kinmiks.

Środki zwalczania szkodników rokitnika

Aby chronić rokitnika przed szkodnikami, należy przestrzegać zasad uprawy tej rośliny, przerywać gęste zarośla, usuwać opadłe liście i wykonywać zapobiegawcze opryski dwa razy w roku.

Pamiętaj, że rokitnik to roślina lubiąca słońce. Usuń martwe gałęzie i liście, aby zapobiec gromadzeniu się nadmiaru wilgoci w pobliżu korzeni. Zaleca się wzmocnienie gleby piaskiem lub torfem.

Starsze odmiany rokitnika są szczególnie podatne na choroby. Dlatego do sadzenia wybieraj młode krzewy, ponieważ są mniej podatne na infekcje. Regularnie monitoruj rośliny pod kątem szkodników; pozwoli to na wczesną identyfikację szkodników, a odpowiednie leczenie uratuje Twój ogród.

Często zadawane pytania